PRAKTISCHE TIPS & TRICKS
PRAKTISCHE ADVIEZEN BIJ AFWEZIG ZIEKTEBESEF EN/OF ZIEKTE-INZICHT
Kijk welke aanpak het beste aansluit bij uw patiënt
- Soms helpt het als een medisch specialist vertelt of in een brief uitlegt dat iemand niet meer mag rijden. Stuur bijvoorbeeld de patiënt door voor een second opinion door naar neuroloog of klinisch geriater.
- Het kan ook helpen als anderen met aanzien in gesprek gaan met de patiënt, denk hierbij bijvoorbeeld aan de casemanager dementie of wijkagent.
- Kaart eventuele recente ongelukken aan (als die hebben plaatsgevonden). Blik daarbij eventueel terug naar het verleden waarbij iemand nog foutloos heeft gereden.
- Benoem het gevoel wat naaste hebben als ze als passagier meerijden. Confronteer bijvoorbeeld met situaties als “uw dochter voelt zich niet veilig als ze met u meerijd” of “uw partner is bang als ze naast u in de auto zit”.
- Vind alternatieven voor activiteiten waar de auto voor werd gebruikt. Bijvoorbeeld online boodschappen doen of ontmoetingen bij de patiënt thuis laten plaatsvinden.
- Spreek bij het autorijden een vervangende chauffeur af. Geef de patiënt een andere taak zodat diegene zich betrokken blijft voelen tijdens het rijden (bijvoorbeeld het bedienen van de radio, het geven van navigatie aanwijzingen of vasthouden van goederen).
- Doe samen met je naaste de Rij Bewust Test van Veilig Verkeer Nederland en het CBR. In deze online test krijg je verschillende verkeerssituaties te zien. Je naaste krijgt zo meer inzicht in het eigen rijgedrag. Als blijkt dat je naaste veel situaties spannend vindt en vermijdt, kunnen jullie hierover samen in gesprek.
- Zoek samen zoeken naar alternatieve vervoersmogelijkheden om ervoor te zorgen dat de persoon met dementie alsnog erop uit kan gaan. Zie hiervoor het artikel ‘Alternatieve vervoersmogelijkheden‘ op deze website.
Let op: Wees terughoudend met het maken van specifieke afspraken. Bijvoorbeeld alleen gebruik van auto overdag, een specifieke route of korte ritten. Onderhandelen wordt afgeraden omdat mensen met dementie de afspraken minder goed kunnen onthouden.
Minder wenselijke, maar wel effectieve tips voor familieleden:
- Vermijd herinneringen aan de auto. Parkeer de auto een straat verderop zodat deze niet meer gevonden kan worden.
- Leg de autosleutels op een andere plek zodat deze niet meer gevonden kunnen worden. Als naasten autosleutels verstoppen valt dit niet onder de wet Zorg en Dwang (WZD).
- Ruil de auto in voor een ander merk of model. De kans is groot dat de nieuwe auto daarna niet wordt herkend, of dat degene daarin niet meer kan rijden vanwege onvermogen om nieuwe handelingen te leren.
- Als laatste redmiddel kan een accukabel losgetrokken worden (en met een autogarage afgesproken worden dat de auto kapot is en verkocht moet worden).
Hieronder nog enkele juridische en financiële redenen om aan te kaarten bij gevaarlijke situaties:
- In de Wegenverkeerswet is wettelijk opgenomen dat het verboden is een motorrijtuig te besturen terwijl u weet (of redelijkerwijs moet weten) dat u niet goed in staat bent om dit behoorlijk te doen (verbodsbepaling).
- U heeft daarnaast een morele plicht om uw lichamelijke of geestelijke beperking, als deze uzelf en anderen in gevaar kan brengen, te melden bij het CBR.
- Bij het invullen van een Gezondheidsverklaring is het verplicht deze naar waarheid in te vullen.
- Dat geldt ook voor de wachttijd tussen de diagnose en de rijtest.
- De kosten voor het verplichte onderzoek via de een Mededelingen procedure liggen aanzienlijk hoger dan de kosten via de Gezondheidsverklaringsprocedure. De voorkeur is dan ook om eerst te proberen om uw patiënt in een situatie als deze te overreden om zelf een aanvraag voor een beoordeling in te dienen.
- Verzekeraars kunnen de schade na een ongeluk verhalen op de persoon met dementie als die dat niet kenbaar heeft gemaakt bij het CBR! Een patiënt die nalaat het CBR in te lichten na een diagnose dementie is dus onverzekerd bij een verkeersongeval.
Biedt bovenstaande geen soelaas en blijft u zich ernstig zorgen maken? Verzoek dan om een Mededelingenprocedure bij het CBR.
De patiënt wordt dan verplicht om een rijbewijskeuring en een eventuele rijtest te ondergaan.

